Shahar muhitini loyihalash: arxitektor Mariya Sultonova fikrlari
Tashkent Design Week 2026 doirasida SAD studiyasi direktori Mariya Sultonova shahar muhitining sifatini qanday oshirish mumkinligi haqida gapirdi. Uning fikricha, koʻplab muammolarni loyihalash bosqichidayoq oldindan koʻrish mumkin.
Toshkentda bu yil shahar makonini optimallashtirishga qaratilgan ikkita loyiha ma'lum boʻldi: «Oqsaroy» qarorgohi atrofidagi hududni oʻzgartirish va Ekopark bilan Markaziy bogʻni yagona yashil hududga birlashtirish. Ikkala loyihada ham Sultonova ishtirok etgan. Xaritada bu ikki hudud yaxlit koʻrinsa-da, yoʻllar ularni bir nechta qismga boʻlgani uchun amalda bir bogʻdan ikkinchisiga oʻtish qiyin.
Arxitektorning qayd etishicha, shaharda foydalanilmayotgan asfalt ham katta muammo. Dublyor yoʻllardan biri amalda deyarli band emas, natijada uch gektar asfalt hech qanday foyda bermay, hududni qizdirmoqda. Ikki hududni birlashtirish esa katta va qulay yashil maydon yaratishi mumkin.
Sultonova shahar ehtiyojlari oʻzgarib turgani sababli transport infratuzilmasi ham shunga mos ravishda moslashishi kerakligini ta'kidladi. U Furqat bogʻi misolida aholi zichligi past hududlarda yangi turar joy dahasi barpo etish bogʻga tashrif buyuruvchilarni jalb qilishi mumkinligini aytdi. Namangan viloyatidagi «Shoʻrariq» mahallasini renovatsiya qilish loyihasi ham shunday yondashuv misoli sifatida keltirildi.
Mikroiqlim masalasiga koʻra, janub yoki gʻarb tomonga qaragan derazalar xonalarning haddan tashqari qizishiga olib kelishi mumkin. Arxitektor shisha yuzalar atrofdagi koʻcha va daraxtlarga qoʻshimcha issiqlik yuki tushirishini, energiyatejamkor oynalar esa bunga kafolat bermasligini ham eslatdi. Uning soʻzlariga koʻra, shaharsozlik qarorlari uzoq muddatli oqibatlarga olib keladi, shuning uchun ularni oldindan puxta oʻylash kerak.
Manba: Gazeta.uz
