Odil Yoqubov: otasining qamoqqa olinishidan urushgacha bo‘lgan yo‘li
Yozuvchi Odil Yoqubov 1926-yilda Qarnoq qishlog‘ida tug‘ilgan. Uning hayoti otasining 1937-yilda “xalq dushmani” sifatida qamalishi, urushga ketishi va adabiyotdagi ilk muvaffaqiyatlari bilan belgilangan.
Bo‘lajak adib bobosi va kommunist otasi o‘rtasidagi keskin mafkuraviy bahslar muhitida ulg‘aygan. 1937-yilda, Odil o‘n yoshga to‘lganda, otasi qamoqqa olindi va qaytmadi.
Oiladagi og‘ir vaziyat uni erta yoshda mas’uliyat yukini zimmasiga olishga majbur qildi. 1945-yilda u yoshini bir yil katta ko‘rsatib, ko‘ngilli sifatida urushga ketdi va Sovet–Yaponiya urushida qatnashdi. Bu tajriba keyinchalik “Izlayman” va “Qaydasan, Moriko?” qissalarida aks etdi.
1951-yilda u Toshkentdagi universitetning filologiya fakultetiga o‘qishga kirdi, o‘sha yili esa “Tengdoshlar” qissasi chop etilib, uning nomi keng tanildi. 1989-yilda Moskvadagi qurultoydagi chiqishi ham uning jamoatchilik e’tiborida bo‘lishiga sabab bo‘ldi.
Manba: Daryo